COP31’de Ulaştırma Günü: Elektrifikasyon ve Yeşil Yük Koridorları Öne Çıktı

Ankara, Kasım 2026. Antalya’da 9–20 Kasım 2026 tarihleri arasında Türkiye’nin ev sahipliğinde düzenlenen BM İklim Değişikliği Konferansı’nın (COP31) ikinci günü, 10 Kasım’da “Enerji ve Ulaştırma” temasıyla gerçekleşti. Günün yaklaşık 370 oturumunun 140’ı enerji ve ulaştırma başlığı altında planlandı. COP31 Başkanlığı’nın öne çıkardığı mesaj, ulaştırmanın da merkezinde yer aldığı “elektrik çağı” oldu.
Ulaştırmayı doğrudan ilgilendiren başlıca başlıklar:
- 35×35 Küresel Elektrifikasyon Taahhüdü: Elektriğin küresel nihai enerji tüketimindeki payının bugünkü yaklaşık %23‘ten 2035’e kadar %35‘e çıkarılması; bunun ulaştırma, binalar ve sanayinin elektrifikasyonuyla sağlanması hedefleniyor.
- Küresel Yeşil Yük Koridorları Girişimi: Yük taşımacılığında temiz enerjinin yaygınlaştırılmasını ve ulaştırma altyapısının dayanıklılığının artırılmasını amaçlayan girişim için bakanlar düzeyinde bir yuvarlak masa toplantısı yapıldı.
- Havacılıkta karbon yönetimi: Ulaştırma ve Altyapı Bakanı Abdulkadir Uraloğlu, DHMİ’nin işlettiği 45 havalimanının Havalimanı Karbon Akreditasyonu (ACA) programında farklı seviyelerde sertifika sahibi olduğunu ve DHMİ’nin bu alanda Avrupa’da en çok sertifikaya sahip işletmeci konumuna geldiğini açıkladı.
Ulaştırma ve lojistik açısından önemi
COP31’in ulaştırma gündemi iki eksende şekilleniyor. Birincisi, elektrifikasyonun artık genel bir niyet olmaktan çıkıp ölçülebilir bir küresel hedefe bağlanması. 35×35 hedefi tutturulacaksa, raylı sistemler, şehir içi toplu taşıma filoları ve karayolu taşımacılığı bu dönüşümün en görünür alanları olacak.
İkincisi, yük taşımacılığının koridor ölçeğinde ele alınması. Yeşil yük koridorları yaklaşımı, temiz enerjiye geçişi tek tek araçlar yerine güzergâh, aktarma noktası ve altyapı düzeyinde planlamayı öngörüyor. Bu yaklaşım, Türkiye’nin Orta Koridor gibi uluslararası güzergâhlardaki konumu düşünüldüğünde, emisyon azaltımını koridor yatırımlarının değerlendirmesine dahil etmeyi gündeme getiriyor. Konferansın 12 Kasım’daki “Dayanıklı Şehirler ve Yapılı Çevre” günü ise akıllı hareketlilik ve yerel yönetimler başlıklarıyla kentsel ulaşım tarafını tamamlayacak.
MCE’nin bakışı
MCE, demiryolu elektrifikasyonu, toplu taşıma filolarının elektrikli dönüşümü ve koridor bazında yük talebi modellemesi alanlarındaki deneyimiyle, elektrifikasyon hedeflerinin yatırım kararlarına sağlam bir talep ve maliyet-fayda analiziyle bağlanması gerektiğini düşünüyor. Hangi hatta, hangi filoda ve hangi koridorda önce dönüşüm yapılacağı sorusu, emisyon azaltımı kadar işletme verimliliği ve finansman açısından da yanıt bekliyor. MCE, modelleme ve fizibilite birikimiyle bu dönüşümün planlanmasına katkı sunacak çalışmalarda iş birliğine açıktır.